شهرنوین

حسابداری

حساب بانک و عملیات بانکی در نرم افزار هما

حساب بانک :
آن بخش از وجوه نقد متعلق به واحد اقتصادی که نزد بانک ها یا موسسات اعتباری نگهداری می شود در سیستم حسابداری تحت عنوان حساب بانک ثبت می شود، بنابراین حساب بانک یکی از داریی های شرکت می باشد.

وجوه نقد با توجه به ویژگی هایی مانند پایین بودن حجم آن، سهولت نقل و انتقال، قابلیت تبدیل به هر نوع کالا، مقبولیت آن توسط عموم مردم و سایر ویژگی های دیگر، از جمله دارایی هایی است که بیشتر از بقیه دارایی ها در معرض سوء استفاده می باشد. بنابراین لازم است کنترل بیشتری نسبت به آن صورت گیرد. یکی از کنترل های مؤثر بر وجوه نقد، نگهداری آن در بانک می باشد. امروزه بیشتر دریافتها و پرداختهای عمده مؤسسات و واحد های تجاری از طریق سیستم بانکی صورت می گیرد و مؤسسات نیز ترجیح می دهند که قسمت اعظم وجود نقد خود را نزد بانک ها نگهداری نمایند. نگهداری وجوه در بانک، عملاً به صورت گوناگونی انجام می گیرد. گاهی مؤسسات برای دریافتها و پرداختهای خود ، اقدام به افتتاح حساب جاری نموده وهرگاه به بانک مراجعه نمایند می توانند مبلغ موجود در حساب خود را بوسیله چک دریافت نمایند. گاهی نیز مؤسسات مقداری از وجوه خود را به صورت پس انداز قرض الحسنه یا سپرده های سرمایه گذاری کوتاه مدت و بلند مدت، نزد بانکها نگهداری می نمایند.

به طور کلی، آن قسمت از وجوه نقد که به صورت حساب جاری و سپرده های دیداری، نزد بانک ها نگهداری می شود جزء موجودی نقد مؤسسه و مبالغی که به صورت سپرده های سرمایه گذاری دربانک نگهداری می شوند و برداشت از آنها در هرزمان ممکن نمی باشد نباید جزء موجودی نقد تلقی گردد. سپرده های سرمایه گذاری ثابت، که شرکت به قصد بلند مدت درآنها سرمایه گذاری نموده است ویا محدودیتی در برداشت آن وجود دارد بایدبه عنوان سرمایه گذاری بلند مدت در تراز نامه طبقه بندی شوند.
بدین ترتیب وقتی سخن از موجودی نقد به میان می آید تنها حساب جاری یا هر حساب دیگری که بدون قید و شرط و در هر تاریخ قابل برداشت باشد مورد نظر می باشد. مؤسسات، اکثر عملیات نقدی خود را از طریق حساب جاری انجام می دهند زیرا واریز وجه و دریافت از این حساب آسان بوده و این امرنوعی کنترل برای موجودی نقد محسوب می گردد. حساب کل موجودی نقد و بانک اولین حساب کل از سرفصل های استاندارد حسابداری است و دلیل آن هم نقدشوندگی سریع حساب کل موجودی نقد و بانک می باشد. تمامی اقلام مربوط به حساب کل موجودی نقد و بانک در سریعترین زمان قابلیت نقدشدن را دارا می باشند و به همین دلیل به عنوان اولین حساب کل از کدینگ حسابداری می باشد.
حساب کل موجودی نقد و بانک بیشترین کاربرد را در بین سرفصل های حسابداری داراست و بیشترین تراکنش های مالی مربوط به کسب و کارها متعلق به این حساب کل می باشد. تمامی پرداختی ها و دریافتی ها از کانال این حساب کل صورت می پذیرد و یک طرف بسیاری از دریافتی ها و پرداختی، سرفصل های حساب کل موجودی نقد و بانک می باشد.

هر دارایى که یکى از دو شرط زیر را داشته باشد مى تواند جزء وجوه نقد محسوب گردد:
1- هر دارایى جارى که در بانک سپرده شده و بدون هیچ قید و شرطى، آنى بتوان از آن براى مقاصد تجارى استفاده کرد.
2- هر دارایى جارى که بانک به عنوان سپرده بپذیرد.

با عنایت به ویژگی های ارائه شده برای وجوه نقد ،حال اگر بخواهیم کاملترین تعریف «نقد» از لحاظ حسابدارى را بیان کنیم “نقد” عبارت است از:
«آنچه که اگر به بانک ارائه شود معادل ارزش اسمى آن، بدون قید و شرط و فورا توسط بانک پرداخت گردد».

از اسکناس و مسکوک، چک، حواله هاى بانکى، بروات دیدارى، حسابهاى پس انداز و دیدارى نزد بانک ها و … می توان به عنوان وجوه نقد یاد نمود زیرا به محض ارائه به بانک مبلغ اسمى آنها به حساب مشترى منظور مى گردد. هرگاه به دلایلی نتوان از وجوه نقد استفاده نمود و به عبارتی در استفاده از آن محدودیتی وجود داشته باشد نمی توان از آن به وجوه نقد یاد کرد.
برداشتهای معمولی از حساب جاری بانک از طریق چک صورت می گیرد. هنگام افتتاح حساب جاری، دسته چکی از طرف بانک در اختیار صاحب حساب قرار داده می شود که شماره حساب جاری ، روی تک تک برگه ها ی آن درج شده واوراق آن دارای شماره سریال چاپی می باشد. قسمت انتهایی هر چک، ته چک ( ته سوش چک ) نامیده می شود که جهت اطلاع بیشتر در مورد چکهای صادر شده، نزد دارنده حساب نگهداری می شود. باید توجه داشت که چک در هر تاریخ که صادر شود نقد شده محسوب می گردد و صدور چک مدت دار طبق قوانین جاری مملکتی منع شده است.

بیشتر بخوانیم: گزارشات فصلی چیست و در نرم افزار هما به چه صورت است؟

بانکهای ریالی و ارزی
تمامی گردش های مربوط به حساب های بانکی اشخاص و شرکت ها از طریق این سرفصل حساب ثبت و ضبط می گردد. تمامی واریزی ها و برداشت های مربوط به حساب های بانکی با استفاده از سرفصل حساب معین بانک های ریالی و ارزی ثبت می گردد. در صورتی که ارز مورد تراکنش ریالی باشد می بایستی از حساب معین بانک های ریالی استفاده نموده و در صورتی که ارز مورد تراکنش به غیر از ریال باشد برای ثبت آن می توانید از بانک های ارزی استفاده نمائید. در صورتی که مبلغی به حساب بانکی واریز گردد حساب بانک های ریالی یا ارزی بدهکار شده و در صورتی که مبلغی از حساب بانکی برداشت گردد حساب بانک های ارزی یا ریالی بستانکار می گردد.

نکته مهم: ماهیت حساب بانک های ریالی و ارزی در تمام دوره مالی بدهکار بوده و ماهیت بدهکار حساب بانک های ریالی و ارزی می بایستی دائما رعایت گردد و کنترل شود.

مانده بستانکار حساب بانک (اضافه برداشت)
اگر چه دارنده حساب جاری، تنها مجاز به صدور چک حداکثر تا میزان موجودی نقد نزد بانک می باشد اما برخی از مؤسسات با توجه به اعتباری که نزد بانک ها کسب نموده اند ممکن است بیشتر از میزان موجودی خود، چک صادر نمایند و بانک نیز مبلغ چک را پرداخت نماید. در این حالت دردفاتر دارنده حساب، مانده بستانکار حساب بانک در قسمت چپ ترازنامه و در طبقه بندی بدهی های جاری نمایش داده می شود.
چنانچه واحد تجاری در چندین بانک حساب جاری داشته باشد و مانده برخی از آنها بستانکار و مانده برخی دیگر نیز بدهکار باشد برای نمایش حساب بانک درترازنامه باید مجموع حساب های بانکی که دارای مانده بدهکار هستند در سمت راست ترازنامه جزء اقلام دارایی و مجموع حسابهای بانکی که دارای مانده بستانکار می باشند درسمت چپ ترازنامه در قسمت بدهی ها نمایش داده شود. باید توجه داشت که نمی توان مانده بستانکار یک حساب بانکی را با مانده بدهکار یک حساب بانکی دیگر تهاتر ( پایانی) نمود، زیرا این امر به گمراهی استفاده کنندگان صورتهای مالی منجر می گردد.

برای روشن شدن موضوع فرض کنید یک مؤسسه دردو بانک مختلف حساب جاری داشته باشد و در پایان دوره مالی یکی از این حسابها دارای مانده بدهکاری معادل 2500000 ریال و دیگری دارای مانده بستانکاری به مبلغ 2000000 ریال باشد. اگر مانده های بدهکار و بستانکار با یکدیگر تهاتر گردند تنها باید مبلغ 500000 ریال به عنوان حساب بانک در صورتهای مالی افشاء گردد در صورتی که در این تاریخ مؤسسه دارای قدرت نقدینگی معادل 2500000 ریال می باشد. به عبارت دیگر دارایی های شرکت قابل تهاتر با بدهی ها نمی باشند.

صورت حساب بانک
بانکها معمولاً به طور ماهانه، سالانه یا در هر موقعی که دارنده حساب تقاضا نمایند گزارشی از عملیات حساب جاری وی، جهت اطلاع و تأیید صحت عملیات مندرج در آن گزارش تهیه و در اختیار دارنده حساب قرار می دهند. این گزارش به « صورت حساب بانک» معروف است. صورتحساب بانک با مانده اول دوره شروع وکلیه برداشت ها (توسط دارنده حساب یا برداشتهای قانونی که از طرف بانک صورت می گیرد) در ستون بدهکار و کلیه وجوه واریزی در ستون بستانکار آن ثبت شده و نهایتاً مانده حساب بانک در تاریخ تهیه این صورتحساب اعلام می گردد.
جهت حصول اطمینان و رفع اشتباهات احتمالی، می بایست عملیات مندرج در دفاتر با ارقام گزارش شده در صورتحساب بانک تطبیق داده شود. بدیهی است که اقلام مندرج در ستون بدهکار صورتحساب بانک باید با اقلام مندرج در ستون بستانکار حساب بانک در دفاتر مؤسسه ( دارنده حساب) و همچنین اقلام مندرج در ستون بستانکار صورتحساب بانک نیز باید با اقلام مندرج در ستون بدهکار حساب بانک در دفاتر دارنده حساب مطابقت داشته باشد. زیرا از دیدگاه دارنده حساب، بانک یکی از بدهکاران وی بوده وبه طبع ، مانده طبیعی حساب بانک در دفاتر بدهکار، و از طرف دیگر ، دارنده حساب از جمله بستانکاران بانک بوده و لذا حساب وی در بانک دارای مانده طبیعی بستانکار می باشد. زمانی که وجهی به حساب بانکی به نام شرکت واریز شود؛ در دفاتر شرکت حساب بانک بدهکار و زمانی که از طریق صدور چک یا ارائه دفترچه بانکی وجه نقد از حساب بانک برداشت گردد؛ حساب بانک بستانکار می شود.

اعلامیه بستانکار بانکی
اعلامیه که از طرف بانک صادر و به مشتری ارسال می شود و نشان از واریز وجه به حساب بانکی مشتری بانک می باشد اعلامیه بستانکار بانکی نام دارد.با صدور این اعلامیه بانک مشتری را به عنوان بستانکار خود شناسایی می کند. از طرفی مشتری بانک بر اساس این اعلامیه موجودی حساب بانک را در دفاتر خود افزایش می دهد یعنی در واقع در قسمت بدهکار حساب بانک ثبت لازم را انجام می دهد.

اعلامیه بدهکار بانکی
زمانی که از حساب موجودی بانک مشتری در بانک وجهی براشت می شود و موجودی حساب مشتری در بانک کاهش می یابد. بانک اعلامیه بدهکار برای مشتری ارسال می کند و مشتری بر اساس اعلامیه بدهکار بانکی حساب موجودی بانک را در دفاتر خود کاهش می دهد یعنی درواقع حساب مذکور را بستانکار می کند.

بیشتر بخوانیم: سیستم طراحی فرم اطلاعاتی در نرم‌افزار هما

حساب بانک و عملیات بانکی در نرم افزار هما
با کلیک بر روی آیکون تنظیمات وارد صفحه تنظیمات بانک شوید.در این صفحه میتوان بانکهای موردنظر را تعریف نمود.
1- حساب بانکی : برای ثبت بانک جدید، رکورد جدید را انتخاب کنید. همچنین می توانید بانکهای ثبتی قبلی خود را در اینجا مشاهده کنید.
2- بانک : نام بانک خود را انتخاب کنید.
3- کد شعبه: کدشعبه بانک مربوطه را وارد کنید.
4 - نام شعبه:نام شعبه بانک مربوطه را وارد کنید.
5 - پیش فرض دسترسی: با انتخاب کاربر مورد نظر می توان تنظیمات بانک تعریف شده و پوز آنرا به کاربر مورد نظرتخصیص داد.
6- آدرس شعبه: آدرس شعبه بانک مربوطه را وارد کنید.
7 - پرداخت آنلاین: در این بخش که جهت اتصال به درگاه بانک طراحی گردیده شناسه بانکی دریافتی از بانک مورد نظر را که جهت اتصال به بانک می باشد وارد کنید. در صورت لزوم نام کاربری و کلمه عبور را نیز وارد کنید.
8- تنظیمات:
 فعال: این گزینه جهت فعال و یا غیر فعال کردن یک حساب بانکی طراحی شده است.
 دارای دسته چک: مشخص کنید که این حساب دارای دسته چک می باشد یا خیر.
 دارای پوز: مشخص کنید که این حساب متصل به دستگاه پوز می باشد یا خیر.
 حساب خصوصی : در صورتی که این شماره حساب یک حساب شخصی است این گزینه را تیک بزنید.
 پرداخت آنلاین: پس از پر کردن بخش پرداخت آنلاین جهت فعال کردن درگاه بانک این گزینه را فعال کنید.
 پیش فرض پرداخت آنلاین : با انتخاب این گزینه پرداخت آنلاین این حساب به عنوان پیش فرض عملیات بانکی مشخص می شود.
 نمایش در پیشخوان : با انتخاب این گزینه بانک مورد نظر در پیشخوان نمایش داده می شود و میتوانیدازآیکون پیشخوان موجودی بانک را کنترل کنید.
 پیش فرض عملیات مالی: برای سرعت بخشیدن به عملیات های مالی با فعال کردن این گزینه بانک مورد نظر به عنوان بانک مرجع در کارهای مالی خواهد بود.

ثبت واریزی
ابتدا می توان در صفحه خزانه/بانک فیلتر را روی بانکی که میخواهیم واریزی به آن بانک انجام گیرد قرار دهیم. با فیلتر انتخاب نام بانک درصفحه سند مالی مربوط به واریزی به صورت اتوماتیک سرفصل بدهکاری تحت عنوان بانکهای ریالی مشخص میگردد در غیر اینصورت باید در ثبت سند واریزی بانک موردنظر را انتخاب کنیم .بعد از فیلتر نام بانک با کلیک بر روی آیکون " ثبت واریزی" صفحه سند مالی ثبت واریز به حساب باز می شود در این صفحه می توان در قسمت تنظیمات نوع سند را ابتدا مشخص کرد در غیر اینصورت سند بصورت عادی ثبت می شود.

ساختار کلی این صفحه براساس نمودارT(از مفاهیم اصلی در حسابداری)است،لذا دارای دو ستون برای تعیین بدهکار و بستانکار در سند مربوطه میباشد :
ستون سمت راست نمودارT شامل:
1- سند حواله واریز به حساب: عنوان سند را واردکنید.
2 - تاریخ و ساعت: تاریخ و ساعت که به صورت پیش فرض با زمان سیستم ست شده را می توانید به صورت دستی تغییر دهید.
3- شماره عطف و شناسه ثابت سند

 نکته: در این بخش نیازی به پرکردن ستونهای سمت راست نیست و بر اساس بانک پیش فرض سند می خورند.
در بخش سطوح 4 و5 و6 می توانید در صورتی که واریز مربوط به حسابی در این سطوح است آن را درج کنید.
 مبلغ تراکنش: مبلغ واریزی را ثبت کنید.

4- می توانید یکی از گزینه های زیر را انتخاب کنید. در این بخش می توانید ماهیت کلی طرف حساب را به غیر از ماهیت آن دراین سند خاص مشخص کنید. (ماهیت بدهکار و یا بستانکار) حسابها بدهکاران بستانکاران

نکته: با انتخاب گزینه بدهکاران یا بستانکاران لیست طرف حسابهای درج شده در بخش بدهکاران و بستانکاران دیده می شود و با انتخاب حساب ها می توانید لیست تمام حساب ها را ببینید.

5-"ثبت واریز " دکمه ثبت واریز جهت تکمیل و ثبت سند ثبت شده می باشد.
6- شرح تراکنش: شرحی در مورد تراکنش است.
پس از ثبت اطلاعات لیست سندها در پایین همین صفحه دیده می شود.

 نکته: در قسمت هدراین صفحه می توانید شماره سریال سند و شناسه ثابت سند ثبتی را مشاهده کنید.

لیست سندهای واریز به حساب ثبت شده:
این لیست شامل ستونهای ردیف، کد، سرفصل، مرکز،سطوح 4 و5 و 6 حسابداری،ستونهای بدهکاروبستانکارهمچنین شرح تراکنش و تاریخ و ساعت ثبت سند و توسط را مشاهده کنید و گزارش بگیرید.
 این لیست میتواند به صورت نزولی و صعودی مرتب شود ودارای امکانات گزارش چاپ و دریافت فایل خروجی با انواع فرمت ها می باشد.

بیشتر بخوانیم: معرفی صندوق فروش هُما

ثبت برداشتی
ابتدا میتوان در صفحه خزانه/بانک فیلتر را روی بانکی که میخواهیم برداشتی از آن بانک انجام گیرد قرار دهیم. با فیلتر انتخاب نام بانک درصفحه سند مالی مربوط به برداشتی به صورت اتوماتیک سرفصل بستانکاری تحت عنوان بانکهای ریالی مشخص میگردد در غیر اینصورت باید در ثبت سند برداشتی بانک موردنظررا انتخاب کنیم. بعد از فیلتر نام بانک با کلیک بر روی آیکون" ثبت برداشتی " صفحه سند مالی ثبت برداشت از حساب باز می شود در این صفحه میتوان در قسمت تنظیمات نوع سند را ابتدا مشخص کرد در غیر اینصورت سند بصورت عادی ثبت میشود.

ساختار کلی این صفحه براساس نمودارT (از مفاهیم اصلی در حسابداری) است. لذا دارای دو ستون برای تعیین بدهکار و بستانکار در سند مربوطه می باشد:
ستون سمت راست نمودارT شامل :
1- سند حواله برداشت از حساب: عنوان سند را واردکنید.
2 - تاریخ و ساعت: تاریخ و ساعت که به صورت پیش فرض با زمان سیستم ست شده را می توانید به صورت دستی تغییردهید.
3- می توانید یکی از گزینه های زیر را انتخاب کنید. در این بخش می توانید ماهیت کلی طرف حساب را به غیر از ماهیت آن دراین سند خاص مشخص کنید. (ماهیت بدهکار و یا بستانکار) حسابها بدهکاران بستانکاران
 نکته: با انتخاب گزینه بدهکاران یا بستانکاران لیست طرف حسابهای درج شده در بخش بدهکاران و بستانکاران دیده می شود و با انتخاب حساب ها می توانید لیست تمام حساب ها را ببینید.

4 - در بخش سطوح4 و5 و6 می توانید در صورتی که برداشت مربوط به حسابی در این سطوح است آن را درج کنید.
5- مبلغ تراکنش : مبلغ برداشتی را ثبت کنید.
6-"ثبت برداشت"دکمه ثبت برداشت جهت تکمیل و ثبت سند ثبت شده است.
ستون سمت چپ نمودارT شامل:

 نکته: در این بخش نیازی به پرکردن ستونهای سمت چپ نیست و آنها بر اساس بانک پیش فرض سند میخورند.

7- شرح تراکنش: شرحی در مورد تراکنش است.
پس از ثبت اطلاعات لیست سندهای ثبت برداشت از حساب در پایین همین صفحه دیده می شود.

 نکته: در قسمت هدر این صفحه میتوانید شماره سریال سند و شناسه ثابت سند ثبتی را مشاهده کنید.

لیست سندهای برداشت از حساب ثبت شده:
این لیست شامل ستونهای ردیف، کد، سرفصل، مرکز، سطوح 4 و5 و 6 حسابداری ،ستونهای بدهکار و بستانکار همچنین شرح تراکنش و تاریخ و ساعت ثبت سند و توسط را مشاهده کنید و گزارش بگیرید.
این لیست میتواند به صورت نزولی و صعودی مرتب شود ودارای امکانات گزارش چاپ و دریافت فایل خروجی با انواع فرمتها می باشد.

بیشتر بخوانیم: نرم افزار تحت وب یا Web Based چیست؟

عملیات خزانه
با کلیک بر روی آیکون "عملیات خزانه "صفحه ای به نام عملیات خزانه و صندوق بازمیشود. دراین صفحه می توان مانده اسناد را مرتب سازی و تنظیم نمود. با تنظیم مانده اسناد مانده حسابهای خزانه به درستی نمایش داده میشود .بنابراین زمانی که به مانده اشتباه در یکی از حسابهای خزانه برخوردیم بهتر است یکبار مرتب سازی اسناد را انجام دهیم.
بعد از انتخاب یکی از قسمتهای تنخواه ،صندوق و بانک و کلیک بر روی آیکون * آیکون به "*حذف مانده و ترتیب؟" تبدیل می شود و با کلیک بر روی این آیکون عملیات حذف انجام شده و پیغام مبنی بر حذف مانده تراکنش و ترتیب تراکنش ها نمایش داده می شود و مانده تمام اسناد قبلی حذف می شود.
با کلیک بر روی آیکون "شمارش"اسناد مرتب سازی نشده شمارش شده و پیغامی به صورت "تعداد تراکنش های مرتب نشده برابر با..."ظاهر می شود
و در نهایت با کلیک بر روی آیکون" تنظیم مانده و مرتب سازی "مانده اسناد شمارش شده مجددا تنظیم ومرتب میشود و پیغامی به صورت" مرتب سازی انجام شد" ظاهر می شود.

لیست اطلاعات عملیات بانکی
این صفحه جهت دریافت گزارشات مختلف و ایجاد تغییرات در اسناد می باشد.
در صفحه اطلاعات عملیات بانکی میتوانید از بخش جستجو و خط فرمان برای پیدا کردن موارد خاص اقدام کنید. همچنین با درج تاریخ در بخش محدوده تاریخ می توانید اطلاعات را براساس دوره زمانی خاص و یا زمانی مشخص محدود کنید.

بیشتر بخوانیم:
- ماژول خزانه داری در نرم افزار هُما
- تنظیمات گزارشات پیشخوان در نرم افزار هما
- داشبورد مدیریتی چیست؟



کلیدواژه‌ها: حساب بانک - پس انداز قرض الحسنه- سپرده های سرمایه گذاری- تراز نامه- کدینگ حسابداری- ته سوش چک- بانکهای ریالی و ارزی- حساب معین-مانده بستانکار حساب بانک - ترازنامه- تهاتر- صورت حساب بانک- حساب بانک بدهکار- صدور چک- حساب بانک بستانکار-اعلامیه بستانکار بانکی- اعلامیه بدهکار بانکی-حساب بانک و عملیات بانکی در نرم افزار هما